Chat with us, powered by LiveChat

ABN AMRO MeesPierson | Financial Focus

Erven in crisistijd

De bezittingen van een overledene gaan over op zijn erfgenamen. Maar soms erven zij ook een schuld. Het uitgangspunt is dat de erfgenamen daarvoor opdraaien. Dat kan enorme gevolgen voor hen hebben. Een wetsvoorstel beoogt de scherpe kantjes van deze kwestie te beperken.

De wet geeft erfgenamen momenteel drie mogelijkheden. Men kan een nalatenschap zuiver aanvaarden. De erfgenaam is dan met zijn eigen vermogen aansprakelijk voor de schulden uit de nalatenschap. De nalatenschap kan ook beneficiair worden aanvaard. De schuldeisers van de overledene kunnen dan alleen verhalen op de bezittingen van de nalatenschap, niet op het privévermogen van de erfgenamen. Als derde mogelijkheid kan een erfgenaam de nalatenschap verwerpen.

De keuze wordt vaak ongemerkt gemaakt

Hij wordt dan geacht nooit erfgenaam te zijn geweest. Een lastig punt is dat de keuze vaak ongemerkt wordt gemaakt. Gedraagt een erfgenaam zich als erfgenaam, dan aanvaardt hij de nalatenschap zuiver; hij zal dan ook de schuld erven. Alvast een schilderij mee naar huis nemen, kan de verwerping ongedaan maken.

Restschuld op de woning

Soms is het vooraf duidelijk dat een nalatenschap negatief zal zijn. Bijvoorbeeld wanneer een flinke restschuld op de woning rust en er geen andere bezittingen zijn. Het is ook mogelijk dat er wel veel bezittingen zijn, terwijl het totaal aan schulden toch groter is. Dat is niet altijd direct duidelijk.

Schulden uit langstlevendetestamenten of schenkingen op papier blijken soms pas bij het uitpluizen van de administratie. Het kan gebeuren dat een schuld over het hoofd wordt gezien of dat er enige tijd na het overlijden nog een rekening komt. Een positieve nalatenschap achterlaten of veel bezittingen hebben, kunnen dus twee verschillende dingen zijn.

Een toename van 70 procent

Netwerk Notarissen houdt cijfers bij over het aantal beneficiaire aanvaardingen in Nederland. Ten opzichte van 2010 is er in 2013 sprake geweest van een toename van 70 procent. Ook het aantal verwerpingen neemt toe. Ten opzichte van 2010 waren er in 2013 45 procent meer verwerpingen. In absolute getallen worden de meeste nalatenschappen overigens nog zuiver aanvaard. Maar de trend is duidelijk: beneficiair aanvaarden komt steeds meer voor. Het is, gezien de onzekerheid die er altijd is, ook het beste advies.

De afwikkeling van een nalatenschap kan wel lastiger worden. Maar door het benoemen van een executeur blijven de complicaties te overzien.

Een onverwachte schuld

Volgens het wetsvoorstel wordt de erfgenaam die zuiver heeft aanvaard, beschermd als er een onverwachte schuld opduikt. De bescherming is dat hij de schuld niet met privévermogen hoeft te betalen. Is hiermee de angel uit de kwestie? Ofwel, kan een erfgenaam die zich heeft verdiept in het vermogen van de overledene met een gerust hart zuiver aanvaarden? Dat valt te bezien.

Wat wordt precies de definitie van de ‘onverwachte schuld’? Dat de schuld niet (goed) blijkt uit de administratie is logisch. Maar dat de wet ook rekening houdt met de eventuele deskundigheid van de erfgenaam, biedt minder zekerheid. Het is goed dat de wet een oplossing biedt voor knellende situaties.

Beneficiair aanvaarden is het verstandigst

Maar waarschijnlijk zal het advies in de praktijk niet veranderen: beneficiair aanvaarden is het verstandigst. Hiervoor legt de erfgenaam via een formulier een verklaring af bij de rechtbank in het gebied waar de overledene het laatst heeft gewoond. De kosten bedragen circa 120 euro. Voorwaarde is wel dat de erfgenaam de erfenis niet al zuiver aanvaard heeft.

Lees ook:

Deel deze pagina

Artikel geschreven door:

Profiel foto van Tjarko Denekamp
Tjarko Denekamp Schenken, erven, zorg

Studeerde Fiscaal Recht aan de Rijksuniversiteit Groningen en is hierna als Estate Planner aan de slag gegaan bij ABN AMRO MeesPierson. Momenteel is hij werkzaam als Specialist Estate Planning.

Vrijblijvend van gedachten wisselen met een specialist?

ABN AMRO MeesPierson | Financial Focus
Logo of ABN AMRO MeesPierson | Financial Focus