Chat with us, powered by LiveChat

ABN AMRO MeesPierson | Financial Focus

Bedrijfsoverdracht: voorbereid op een nieuw begin

Na de verkoop van het eigen bedrijf ligt de wereld open voor de ondernemer. Een goede voorbereiding kan het succes van een nieuw begin vergroten.

Jaarlijks verkopen meer dan vijfduizend ondernemers hun bedrijf, zo laten CBS-cijfers zien. Een aantal van hen blijft daarna nog aan de onderneming verbonden, bijvoorbeeld als adviseur. Voor de overige ondernemers ligt de wereld open. Toch wordt die vrijheid niet altijd als zodanig ervaren, weet arbeids- en organisatiepsycholoog Maarten van de Kimmenade. Menig ondernemer valt in het spreekwoordelijke zwarte gat na verkoop. Niet vreemd, volgens Van de Kimmenade. ‘Een ondernemer is immers niet alleen financieel, maar ook psychologisch eigenaar van zijn bedrijf. Bij veel ondernemers is een belangrijk deel van hun identiteit met de onderneming verbonden. De verkoop van de onderneming maakt dat ze op zoek moeten naar een nieuwe rol en een nieuwe manier om het leven in te vullen.’

Een goede voorbereiding bij bedrijfsoverdracht helpt bij een positief gevoel

Het vinden van die nieuwe rol en genieten van de nieuwe levensfase valt niet mee als de ondernemer moeite heeft met de manier waarop het bedrijf na de verkoop wordt voortgezet. Iets dat Van de Kimmenade vaak tegenkomt in zijn adviespraktijk. Een goede voorbereiding helpt om de verkoop met een positief gevoel af te sluiten. Een proces dat al vóór de verkoop begint, benadrukt hij. ‘Nog steeds vergissen ondernemers zich hierin. Ze beseffen niet dat de verkoop naast een cijfermatig ook een emotioneel proces is.’ Van de Kimmenade promoveerde aan de Universiteit van Tilburg, op een onderzoek naar de beste manieren om een (familie)bedrijf te verkopen.

Een ondernemer moet ook emotioneel verkoopklaar zijn bij bedrijfsoverdracht

Nu adviseert Van de Kimmenade ondernemers hierover in de Familiebedrijven Adviesgroep. Daarnaast is hij ervaringsdeskundige: hij verkocht op 43-jarige leeftijd het dakbedekkingsbedrijf dat zijn opa ruim 80 jaar daarvoor had opgericht. Zijn overtuiging is dat de psychologische aspecten van bedrijfsverkoop worden onderschat. ‘Zoals de ondernemer zijn bedrijf verkoopklaar maakt, moet hij zichzelf ook emotioneel verkoopklaar maken’, zegt Van de Kimmenade. ‘In het proces van het verkopen richten de ondernemer en de betrokken adviseurs zich in de praktijk echter voornamelijk op de prijs.’

Met enige afstand naar je bedrijf kunnen kijken

De ondernemer moet zich ruim voor de verkoop gaan losmaken van de onderneming. ‘Dit is niet alleen goed voor de ondernemer, maar ook voor de onderneming. ‘Als de ondernemer alle touwtjes in handen wil houden, laat hij een kwetsbare onderneming achter. Een bedrijf dat nog volledig aan de vorige eigenaar hangt, is voor de koper lastig tot een succes te maken.’ Het installeren van een goed management team is daarbij cruciaal. ‘Maar lastig’, weet Van de Kimmenade. Hij ziet dat macht een belangrijke rol speelt bij het loslaten. ‘Ondernemers zijn eraan gewend om invloed en controle te hebben en machtsverlies voelt onprettig.’ De ondernemer moet ervoor zorgen dat hij met enige afstand naar zijn bedrijf kan kijken.

Stuur op resultaat bij bedrijfsoverdracht

Van de Kimmenade adviseert ondernemers daarom in een vroeg stadium te gaan sturen op resultaat. Door een goede rapportage met daarin alleen de essentiële informatie kun je het bedrijf beter leiden in deze fase. Dit zorgt voor de gewenste afstand en zo wen je eraan dat zaken anders gaan dan je gewend bent als er straks een nieuwe eigenaar komt.’ Van de Kimmenade spreekt uit ervaring. De Britse onderneming die zijn familiebedrijf kocht, verving direct het rapportage- en IT- systeem. Een onprettige ervaring, weet hij nog.

Zet je telefoon op stil, ga op vakantie

In praktische zin adviseert Van de Kimmenade om ook letterlijk wat meer afstand te nemen van het bedrijf. Zet de telefoon wat vaker op stil en neem vakantie. Geen week, maar minimaal twee weken. Spreek met de secretaresse af dat ze alleen contact opneemt als er iets aan de hand is. Ook overleg met het thuisfront is belangrijk. Van de Kimmenade kent de voorbeelden uit de praktijk; ondernemers in ruste die thuis opeens deksels van de pan oplichten als hun vrouw staat te koken. ‘Ondernemers zijn gewend alles te controleren, en gaan dat nu thuis ook doen. Dat kan tot problemen en zelfs echtscheiding leiden. Het is goed om in deze nieuwe fase de rolpatronen te doorbreken.’ Dat geldt overigens niet alleen voor de ondernemer, maar ook voor de partner. Daar moet je samen over praten en vervolgens de taken herverdelen.

Geen vastomlijnd plan voor de toekomst? Dat is niet erg

Veel ondernemers die stoppen, hebben nog geen vastomlijnd plan van de toekomst. ‘Dat is niet erg’, weet Van de Kimmenade. ‘Neem vooral de tijd om te kijken wat er op je pad komt. Dan wordt vanzelf duidelijk wat je wilt en wat niet.’ Hij kent diverse voorbeelden van ondernemers die dachten veel tijd in hun tweede huis door te gaan brengen. In plaats daarvan besloten ze het tweede huis te verkopen om te gaan reizen. Het is zijn ervaring dat de plannen die je maakt in aanloop naar de verkoop snel veranderen. ‘Misschien wil je jonge ondernemers gaan helpen of gaan investeren. Ik had zelf bijvoorbeeld niet verwacht dat ik zou gaan studeren.’

Deel deze pagina

ABN AMRO MeesPierson | Financial Focus
Logo of ABN AMRO MeesPierson | Financial Focus