ABN AMRO MeesPierson | Financial Focus

Ex-echtgenoot moet meewerken aan omzetting pensioen in oudedagsverplichting

DGA, Pensioen in eigen beheer, en een (moeilijke) scheiding…

Als een DGA zijn pensioen in eigen beheer (PEB) wil omzetten naar een oudedagsverplichting (ODV) moet hij toestemming hebben van zijn ex-echtgenoot. Zo bepaalt de wet. Maar wat nu als de ex-partner niet wil meewerken? Daarover heeft Rechtbank Amsterdam op 31 januari 2018 uitspraak gedaan.

Wat was de casus?

Een vrouw had als DGA in het verleden pensioen in eigen beheer (PEB) opgebouwd in haar BV. Zij wilde haar PEB omzetten in een ODV. Ze was in een echtscheidingsprocedure verwikkeld en haar ex-echtgenoot weigerde toestemming te verlenen voor omzetting. In geschil bij Rechtbank Amsterdam is of de ex-echtgenoot verplicht is zijn medewerking te verlenen aan de omzetting in een ODV.

Wat was de uitspraak?

In deze casus is de rechtbank van oordeel op basis van redelijkheid en billijkheid dat de man moet meewerken aan het omzetten van het PEB van zijn ex-echtgenote in een ODV.

De rechtbank motiveert haar beslissing onder meer met de stelling dat door omzetting naar de ODV de aandelen van de BV in waarde stijgen. Dit is voor de man voordelig. Hij deelt namelijk in deze casus mee in de waardestijging van de aandelen. Kortom de man heeft er ook voordeel bij dat het PEB wordt omgezet in een ODV (volgens de rechtbank).

Bovendien kan de man in een betere positie komen te verkeren als de vrouw verplicht zou blijven om het PEB premievrij te handhaven en de man in zijn alimentatieverzoek op geen enkele wijze rekening houdt met de noodzaak van het aanvullen van het pensioentekort. Dat is in strijd met de gedachte dat het dekkingstekort van het pensioen naar evenredigheid van ieders aanspraken moet worden verrekend. Deze eerste zin behoeft een toelichting. De BV had – zoals de meeste BV’s – onvoldoende geld in kas om het pensioen heel lang uit te keren. Dat betekent dat op een bepaald moment de vrouw geen ouderdomspensioen meer ontvangt. Als bij de duur en hoogte van de alimentatie die de vrouw aan de man moet betalen ervan uit wordt gegaan dat de vrouw wel heel lang ouderdomspensioen ontvangt, wordt het tekort in de BV volledig op de vrouw wordt afgewenteld. Dat vindt de rechter niet terecht.

Bovendien blijft zonder toestemming van de man de zogenaamde dividendklem bestaan, waardoor afwikkeling van de huwelijkse voorwaarden wordt bemoeilijkt. De dividendklem houdt het volgende in: voordat een DGA dividend wil uitkeren, moet zij onder andere van haar fiscale balans een balans maken waarbij alle balansposten worden gewaardeerd op basis van de werkelijke waarde. Ook die van de pensioenvoorziening. In de meeste gevallen is de werkelijke waarde van de pensioenvoorziening 2 tot 3 keer zo hoog ten opzichte van de fiscale waarde. Als gevolg van deze correctie verdwijnt (een deel van) het eigen vermogen. Dat betekent dat de DGA minder dividend kan uitkeren dan zij dacht op basis van de fiscale balans.

Alle kanten voldoende belicht?

De man stelt in deze zaak dat de komende jaren er nog voldoende winstrechten binnenkomen en dat daarmee de pensioenpot daarmee voldoende kan worden aangevuld. In haar oordeel gaat de rechtbank op deze stelling niet in. Stel dat wat de man stelt juist is en dat het eigen vermogen op de balans waarop alle balansposten tegen de werkelijke waarde staan minder negatief of zelfs positief wordt, dan lijdt de man nadeel door akkoord te gaan met omzetting naar de ODV. Immers van deze waardestijging van de aandelen profiteert alleen de vrouw.

De man had (neem ik aan) recht op een nabestaandenpensioen. Heeft de rechtbank gekeken naar de werkelijke waarde van het nabestaandenpensioen? Immers als de gezondheidssituatie van de vrouw minder goed is, en de kans groot is dat mevrouw komt te overlijden, kan meneer een nadeel ondervinden bij omzetting naar een ODV. Dat komt omdat hij bij omzetting in de ODV geen recht meer heeft in een (levenslang) nabestaandenpensioen. Dat recht kan meer waard zijn dan het deel van de ODV dat hij nu krijgt.

Wat is de conclusie?

Deze uitspraak is erg casuïstisch. Wil de ex-partner niet meewerken dan kan hij daartoe (althans volgens deze uitspraak) worden gedwongen. In deze specifieke situatie had de ex-partner er ook – in de ogen van de rechtbank – voordeel bij om mee te werken.
Op naar de volgende uitspraak. En die komt er zeker!

Deel deze pagina

Artikel geschreven door:

Profiel foto van Masha Bril
Masha Bril Pensioenen, levensverzekeringen, banksparen

Masha Bril studeerde Bedrijfseconomie aan de Erasmus Universiteit Rotterdam en voltooide de Masteropleiding Financial Planning aan dezelfde universiteit. Daarnaast studeerde hij fiscaal pensioenrecht en pensioenrecht aan de Vrije Universiteit. Hij werkt sinds 1999 binnen de Private Banking tak van de bank. Binnen het Kenniscentrum Vermogensadvies houdt hij zich onder andere bezig met pensioenen en lijfrenten. Daarnaast is hij een docent aan o.a. de Erasmus Universiteit. Hij studeert momenteel fiscaal recht aan Nyenrode Business Universiteit.

Van gedachten wisselen met een specialist?

  • Wanneer het u uitkomt
  • Vrijblijvend
  • Persoonlijk
Ex-echtgenoot moet meewerken aan omzetting pensioen in oudedagsverplichting
0.0/5 score (0 stemmen)
ABN AMRO MeesPierson | Financial Focus
Logo of ABN AMRO MeesPierson | Financial Focus