Chat with us, powered by LiveChat

ABN AMRO MeesPierson | Financial Focus

Is warmlopen voor een warmtepomp terecht?

Uw eigen woning duurzamer maken kan op verschillende manieren. Denk daarbij aan het isoleren van uw woning en het plaatsen van zonnepanelen op uw dak. In een van mijn vorige blogs ben ik uitgebreid ingegaan op de terugverdientijd, het rendement en de aankomende wetswijziging rondom de salderingsregeling. Hieronder bespreek ik de warmtepomp. Wat is een warmtepomp, welke soorten zijn er, kunt u subsidie krijgen op een waterpomp en wat is de terugverdientijd?

Wat is een warmtepomp?

Een warmtepomp is een elektrisch apparaat dat warmte uit een bron (bijvoorbeeld lucht of bodem) haalt en dat afgeeft aan radiatoren en vloerverwarming. Daarnaast kan een warmtepomp zorgen voor warm kraanwater.

Welke soorten warmtepompen zijn er?

Er zijn verschillende soorten warmtepompen. Voor een huis in Nederland zijn er drie warmtepompen die het meest voor de hand liggen om aan te schaffen: de aardwarmte-, de lucht/water- en de hybridewarmtepomp.

  • De aardwarmtepomp haalt warmte uit de bodem. Hiermee wordt uw woning verwarmd en uw warm water gemaakt. De installatie is duur (reken op minimaal € 17.000 inclusief boring), maar is het meest energiezuinig. Daarnaast gaat deze installatie naar verwachting het langst mee. Installateurs spreken over een levensduur van 25 jaar. De boring die ongeveer € 7.000 kost hoeft niet opnieuw te worden gedaan.
  • De lucht/water warmtepomp onttrekt de warmte aan de lucht. Met deze warmte wordt uw woning verwarmd en uw water warm gemaakt. Deze installatie is minder duur (ongeveer € 8.000). Reken op een levensduur van ongeveer 15 jaar.
  • De hybride installatie is een combinatie van een lichte lucht/water warmtepomp in combinatie met een gasgestookte HR-ketel. Uw HR-ketel zorgt voor warm water en verwarmt uw woning als het echt koud is. De uitgave is ongeveer € 5.000. De levensduur bedraagt ook ongeveer 15 jaar.

De bovengenoemde prijzen zijn richtprijzen en zijn mede afhankelijk van de grootte van uw woning. Sommige warmtepompen kunnen in de zomer uw huis ook iets koeler maken.

Subsidie op warmtepompen

Investeert u in een warmtepomp? Dan ontvangt u van de overheid een subsidie. De subsidie is afhankelijk van de soort en de capaciteit van de warmtepomp. Reken op een eenmalige subsidie tussen de € 1.600 en € 3.500. In de hierboven genoemde prijzen is de bij het toestel behorende subsidie al verrekend.

Terugverdientijd en rendement van een warmtepomp

De terugverdientijd is afhankelijk van de soort warmtepomp. En of uw huis goed geïsoleerd is en of u vloerverwarming heeft. Warmtepompen zijn het meest energiezuinig als het warm water dat ze moeten maken 35 graden of lager is. Het milieurendement is pas hoog als de stroom die het apparaat nodig heeft groen is. Voor uw beeldvorming: in Nederland is ongeveer 11% van onze stroom groen. Dit is 15% als u biomassa meerekent, maar of biomassa groen, daarover verschillen de meningen. Dit betekent feitelijk dat een groot deel van de stroom die de warmtepomp gebruikt grijs is.

In onderstaande overzicht nemen we de lucht-water warmtepomp als voorbeeld. In kolom 1 staat de temperatuur van het water dat de vloerverwarming en radiatoren nodig hebben om de woning te verwarmen. Voor zeer moderne woningen met vloerverwarming is dat 35 graden, voor een moderne woning is dat rond de 50 graden. Voor de meeste woningen ligt de temperatuur op 60 graden of hoger (het douchewater staat meestal op 60 graden ingesteld). De hoogte van de temperatuur is afhankelijk van hoe goed uw woning is geïsoleerd en of u vloerverwarming of radiotoren heeft. In mijn berekeningen ga ik ervan uit dat woningen een gasverbruik hebben van 1.800m3 en dat de bestaande CV-ketel aan vervanging toe is. Ook is in de woningen dezelfde warmtepomp geïnstalleerd.

Temperatuur water Terugverdientijd CO2-uitstoot per jaar Terugverdientijd indien ook zonnepanelen worden geplaatst
35 11 jaar 2900 kg 9 jaar
50 23 jaar 3700 kg 11 jaar

Tabel 1 Lucht/water warmtepomp

De CO2-uitstoot van een hoog rendement CV-ketel op basis van een gasverbruik van 1.800 m3 in deze situatie is ongeveer 3.200 kilogram per jaar.

Uit bovenstaande kan het volgende worden geconcludeerd:

Woont u in een zeer nieuwe en zeer goed geïsoleerde woning, én schaft u extra zonnepanelen aan ter compensatie voor het extra elektriciteitsverbruik? Dan is de terugverdientijd van een lucht/water warmtepomp ongeveer 9 jaar. Bij deze berekening zijn we ervan uitgegaan dat de dat de salderingsregeling voor zonnepanelen is verdwenen en vervangen door een subsidieregeling. Lees meer in een van mijn vorige blogs.

Schaft u geen zonnepanelen aan, dan bedraagt de terugverdientijd 11 jaar. De CO2-uitstoot besparing van een warmtepomp ten opzichte van een HR-ketel is, uitgaande van 89% grijze stroom en 11% duurzame stroom, ongeveer 300 kilogram op jaarbasis. De terugverdientijd van zonnepanelen is korter dan die van een warmtepomp.

Voor een iets oudere woning geldt het volgende: voordat de terugverdientijd is bereikt, is de installatie vaak al defect. De CO2-uitstoot van de warmtepomp is hoger dan een conventionele CV-ketel. Vanuit milieuoverweging en financieel oogpunt is het dus niet verstandig een warmtepomp aan te schaffen, tenzij u zonnepanelen laat plaatsen ter compensatie van het extra elektriciteitsverbruik. Uw woning dusdanig aanpassen dat uw woning warm water nodig heeft van 35 graden kan een aanvullende maatregel zijn. De vraag is of deze investering rendabel is.

Bovenstaande berekeningen zijn ontleend aan data van een woning die voorzien is van diverse meetinstrumenten. De warmtepomp in deze woning is van een fabrikant die de zogenaamde COP (mate van energiezuinigheid) op de installatie vermeldt bij diverse temperaturen/situaties en het CBS.

Andere warmtepompen

In onderstaand overzicht zijn de globale terugverdientijden en CO2-uitstoot weergegeven van een grond/water warmtepomp en een hybride installatie. Het gasverbruik is 1.800m3 en het betreft een goed geïsoleerde woning van 670m3, waarbij de keteltempertatuur 50 graden is. Daarnaast is 11% van de stroom groen en 89% grijs.

Soort Terugverdientijd CO2 uitstoot
Grond/water 29 jaar 3.000 kg
Hybride > 30 jaar 3.400 kg
HR CV-ketel n.v.t. 3.150 kg

Bij de hybride installatie moet de opmerking worden gemaakt, dat de kans bestaat dat de gemeente besluit om de woning van het gas af te sluiten. Dat betekent dat de gehele installatie moet worden verwijderd.

Als ter compensatie van het stroomverbruik (extra) zonnepanelen worden aangeschaft, wordt de terugverdientijd van de grond/water warmtepomp ongeveer 17 jaar. De hybride installatie wordt nooit terugverdiend op basis van onze veronderstellingen.

Het daadwerkelijk rendement is van vele (externe) factoren afhankelijk. Om een zo hoog mogelijke rendement te bereiken, is het van belang dat alle energiebesparende maatregelen zijn afgestemd op uw persoonlijke situatie. De berekeningen zijn gemaakt op basis van de huidige technologieën en de huidige (energie)prijzen.

Conclusie

Het investeren in een warmtepomp levert in de meeste gevallen vanuit financieel oogpunt een laag en soms negatief rendement op. Ook als we kijken naar het milieu is het rendement niet hoog. Soms zelfs negatief. Een warmtepomp is alleen rendabel in een zeer goed geïsoleerde woning met vloerverwarming die voorzien is van (extra) zonnepanelen om het extra elektriciteitsverbruik te compenseren.

Met dank aan Ir. Frans Lansbergen.

 

Deel deze pagina

Artikel geschreven door:

Profiel foto van Masha Bril
Masha Bril Pensioenen, levensverzekeringen, banksparen, duurzaamheid

Masha Bril studeerde Bedrijfseconomie aan de Erasmus Universiteit Rotterdam en voltooide de Masteropleiding Financial Planning aan dezelfde universiteit. Daarnaast studeerde hij fiscaal pensioenrecht en pensioenrecht aan de Vrije Universiteit. Hij werkt sinds 1999 binnen de Private Banking tak van de bank. Binnen het Kenniscentrum Vermogensadvies houdt hij zich onder andere bezig met pensioenen en lijfrenten. Daarnaast is hij een docent aan o.a. de Erasmus Universiteit. Hij studeert momenteel fiscaal recht aan Nyenrode Business Universiteit.

Vrijblijvend van gedachten wisselen met een specialist?

ABN AMRO MeesPierson | Financial Focus
Logo of ABN AMRO MeesPierson | Financial Focus