Direct naar content

Volgens de Belastingdienst maken gescheiden stellen met een koophuis veel fouten bij het invullen van hun aangifte inkomstenbelasting rondom de eigen woning en de aftrek van hypotheekrente. Deze fouten kunnen leiden tot een forse nabetaling van inkomstenbelasting die kan oplopen tot duizenden euro’s.

Stel u bent in algemene gemeenschap van goederen gehuwd en u heeft een eigen woning. Beide partners zijn ieder voor 50% eigenaar van de woning en van de hypotheek. Welke fiscale regels zijn dan op het woongenot en de aftrek van hypotheekrente van toepassing als één van de partners de gezamenlijke woning definitief heeft verlaten en de andere partner daar blijft wonen?

Aftrek hypotheekrente

De blijvende partner mag 50% van de totale hypotheekrente in aftrek nemen. Op de vertrokken partner is de zogenaamde scheidingsregeling van toepassing. Hoewel de vertrokken partner niet meer in de gezamenlijke woning woont, maakt deze regeling het mogelijk dat de vertrokken partner maximaal 2 jaar toch 50% van de totale hypotheekrente in aftrek mag nemen.

Start 2-jaarstermijn

De 2-jaarstermijn start vanaf het moment dat de vertrokken partner definitief de gezamenlijke woning heeft verlaten. Om voor belastingaftrek in aanmerking te komen, moet de hypotheekrente daadwerkelijk zijn betaald. Heeft de vertrokken partner na deze 2-jaarsperiode nog niet zijn eigendomsdeel van de gezamenlijke woning overgedragen? Dan moet de vertrokken partner zijn eigendomsdeel en zijn aandeel in de hypotheek in box 3 aangeven.

Als de vertrokken partner zijn eigendomsdeel van de gezamenlijke woning aan de blijvende partner verkoopt, heeft de blijvende partner voor deze aankoop vaak een hypotheek nodig. De rente van deze nieuwe hypotheek is aftrekbaar als de hypotheek een looptijd heeft van maximaal 30 jaar en volgens een annuïtair of lineair aflossingsschema wordt terugbetaald.

Bijtelling eigenwoningforfait

Als u een eigen woning heeft, moet u in uw aangifte inkomstenbelasting een bedrag aangeven: het eigenwoningforfait. Dit is een percentage van de WOZ-waarde van uw huis. Voor uw aangifte inkomstenbelasting 2019 geldt de WOZ-waarde op de peildatum 1 januari 2018.

Ligt de WOZ-waarde van uw huis op 1 januari 2018 tussen €75.000 en €1.080.000? Dan moet u in uw aangifte 2019 voor uw eigendomsdeel over 0,65% van deze WOZ-waarde inkomstenbelasting betalen in box 1. Vanaf het moment dat de vertrokken partner definitief de gezamenlijke woning heeft verlaten, moet hij nog maximaal 2 jaar over zijn deel van het eigenwoningforfait inkomstenbelasting betalen.

De blijvende partner betaalt huur

Vanaf het moment dat de vertrokken partner de gezamenlijke woning heeft verlaten, verstrekt hij voor zijn eigendomsdeel woongenot aan de blijvende partner. Betaalt de blijvende partner hiervoor een reële huur aan de vertrokken partner? Dan is deze huur bij de blijvende partner niet aftrekbaar en bij de vertrokken partner niet belast. De hoogte van een reële huurvergoeding is afhankelijk van de feiten en omstandigheden van de gezamenlijke woning.

De blijvende partner betaalt geen huur

Als de blijvende partner geen huur betaalt, kan het door de vertrokken partner verstrekte woongenot als partneralimentatie worden aangemerkt. De blijvende partner moet daarover inkomstenbelasting betalen. Voor de vertrokken partner is het verstrekte woongenot als betaalde partneralimentatie aftrekbaar. De hoogte van deze alimentatie is gelijk aan een evenredig deel van het eigenwoningforfait.

Eén van de partners betaalt de gehele hypotheekrente

Het komt vaak voor dat één van de partners de gehele hypotheekrente betaalt. In deze situatie is maar 50% als betaalde hypotheekrente aftrekbaar. De betaling van de andere helft van de hypotheekrente is immers gedaan ten behoeve van de andere partner. Alleen als er sprake is van een onderhoudsplicht kunt u dit deel alsnog als partneralimentatie in aftrek nemen. U moet deze alimentatieplicht wel kunnen aantonen. Dat kan met een beschikking van een rechter of een vastlegging van de alimentatieplicht in een echtscheidingsconvenant.

Tot slot

Bij een echtscheiding zijn de fiscale regels rondom de eigen woning en de aftrek van hypotheekrente complex. Een vergissing is gemakkelijk gemaakt en dat kan tot een forse nabetaling van inkomstenbelasting leiden. U kunt veel gedoe voorkomen door u vooraf goed door een fiscalist te laten informeren over de fiscale regels bij het invullen van uw aangifte inkomstenbelasting.

Heeft u een vraag over dit artikel?

De specialisten van ABN AMRO MeesPierson komen graag met u in contact.

Meer over dit onderwerp