Direct naar content

Bij de overdracht van een bedrijf is de te betalen belasting een belangrijk aandachtspunt. Maar er zijn ook fiscale bedrijfsopvolgingsregels, ook wel fiscale faciliteiten genoemd. Bij een bedrijfsoverdracht kunnen ook andere aspecten belangrijk zijn. Wat betekent dit voor uw privésituatie?

Zonder toepassing van bepaalde faciliteiten moet de vertrekkende ondernemer die zijn of haar bedrijf overdraagt, doorgaans inkomstenbelasting betalen. Bij schenking of vererving van het bedrijf betaalt de bedrijfsopvolger meestal schenk- of erfbelasting. En als vastgoed overgaat naar de bedrijfsopvolger, moet deze vaak ook nog overdrachtsbelasting betalen. Er kan ook sprake zijn van andere belastingen. Iedere situatie is immers anders en dat vraagt om maatwerk.

Hieronder leest u meer over fiscale aandachtspunten voor de ondernemer die zijn of haar bedrijf overdraagt. In een ander blog leest u over fiscale aandachtspunten voor degene die een bedrijf overneemt.

Continuïteit van het bedrijf

Op dit moment bestaan er diverse faciliteiten bij bedrijfsoverdracht. Deze bedrijfsopvolgingsregels zorgen ervoor dat vertrekkende ondernemer en de bedrijfsopvolger minder of zelfs geen belasting betalen bij bedrijfsoverdracht. Daarvoor gelden wel strikte voorwaarden. Zo kan de vertrekkende ondernemer de belastingheffing mogelijk uitstellen. En de bedrijfsopvolger kan mogelijk een beroep doen op één of meer vrijstellingen.

Dankzij deze gunstige regels is het vaak niet nodig om geld uit het bedrijf te halen om de belasting te kunnen betalen. De continuïteit van het bedrijf is daardoor zo veel mogelijk gewaarborgd. Het bedrijf mag immers niet in gevaar komen door het betalen van belasting. Door de bedrijfsopvolgingsregels optimaal toe te passen, voorkomt u dat u te veel belasting betaalt bij bedrijfsoverdracht. Er kunnen nog andere regels belangrijk zijn.

Inkomstenbelasting bij de vertrekkende ondernemer

Zoals opgemerkt, moet de vertrekkende ondernemer bij bedrijfsoverdracht doorgaans inkomstenbelasting betalen. Dat geldt zowel voor bijvoorbeeld de ondernemer die een eenmanszaak heeft, als voor de ondernemer met een aanmerkelijk belang in een aantal BV’s. Van een aanmerkelijk belang is kortweg sprake bij een belang van minimaal 5%. Soms is daarvan al sprake bij een kleiner belang. De bedrijfsopvolgingsregels zijn in deze situaties overigens niet gelijk, wel vergelijkbaar.

Bij de ondernemer met een eenmanszaak gaat het bij de overdracht daarvan zonder faciliteiten om het belasten van de stakingswinst in box 1 van de inkomstenbelasting. Box 1 kent in 2022 een basistarief van 37,07% en, voor zover het belastbaar inkomen in box 1 hoger is dan € 69.398, een toptarief van 49,5%. Bij de ondernemer met een aanmerkelijk belang in een BV-structuur gaat het bij de overdracht om het belasten van de waardestijging van de aandelen in box 2 van de inkomstenbelasting. Het belastingtarief in box 2 is 26,9% in 2022. De gecombineerde belastingdruk (in de BV en in privé samen) is dan, rekening houdend met 15% vennootschapsbelasting en 26,9% inkomstenbelasting, circa 37,9%.

Zowel bij de eenmanszaak als bij de BV-structuur kan de vertrekkende ondernemer de inkomstenbelastingclaim op het ondernemingsvermogen doorschuiven naar de bedrijfsopvolger. Op verzoek aan de Belastingdienst en als aan bepaalde voorwaarden is voldaan. Vaak is bij een bedrijfsoverdracht tijdens leven onder andere van belang dat de bedrijfsopvolger al minimaal 36 maanden onafgebroken werkzaam was in het bedrijf. Bijvoorbeeld bij ziekte kan een kortere periode gelden. Voor bepaalde faciliteiten moet sprake zijn van schenking of vererving van aandelen in de holding-BV.

In bepaalde situaties kan de doorschuifregeling nadelig uitwerken. Bijvoorbeeld als de bedrijfsopvolger het bedrijf niet minimaal 5 jaar wil of kan voortzetten. Dat houdt verband met de schenk- of erfbelasting.

Verhuurd vastgoed levert vaak discussie op met de Belastingdienst

Bovengenoemde faciliteiten gelden onder bepaalde voorwaarden voor ondernemingsvermogen, niet voor beleggingsvermogen. Ze gelden niet snel voor verhuurd vastgoed. Voor zover géén sprake is van een (vastgoed)onderneming gelden deze fiscale regels daarvoor niet. De Belastingdienst stelt zich zelfs op het standpunt dat bij verhuur van vastgoed nooit sprake is van een onderneming. Dan zijn bedoelde faciliteiten in zoverre niet van toepassing. Dit standpunt van de Belastingdienst blijkt ook uit de ‘Praktijkhandreiking bedrijfsopvolging vastgoedexploitanten’ voor belastinginspecteurs.

Overigens blijkt uit recente uitspraken van belastingrechters dat bij verhuurd vastgoed onder omstandigheden wel sprake kan zijn van een vastgoedonderneming. En dan zijn vaak de fiscale bedrijfsopvolgingsregels in de inkomstenbelasting (en voor de schenk- of erfbelasting en de overdrachtsbelasting) wel van toepassing, mits aan alle voorwaarden is voldaan.

Wat betekent dit voor uw privésituatie?

Heeft u plannen om uw bedrijf over te dragen aan bijvoorbeeld de volgende generatie? Overlegt u dan in ieder geval tijdig met uw familie, uw sparringpartners en uw fiscaal adviseurs of en in hoeverre u gebruik kunt maken van de fiscale bedrijfsopvolgingsregels en welke andere aspecten voor u belangrijk zijn. Onder andere op de pagina’s: ‘Uw bedrijf verkopen’ en ‘Juridische zaken bij verkoop bedrijf’ van de Kamer van Koophandel leest u hier ook meer over.

Heeft u een vraag over dit artikel?

De specialisten van ABN AMRO MeesPierson komen graag met u in contact.