Belastingaangifte: welke gevolgen heeft een echtscheiding voor uw hypotheek?

Aftrek hypotheekrente en tweejaarstermijn

De partner die in de woning blijft wonen, mag zijn of haar aandeel van 50% in de betaalde hypotheekrente aftrekken. Voor deze partner blijft de woning immers het hoofdverblijf.

Voor de partner die de woning verlaat, geldt de zogenoemde scheidingsregeling. Deze regeling houdt in dat de vertrokken partner gedurende maximaal 24 maanden – de tweejaarstermijn – zijn of haar aandeel van 50% in de hypotheekrente mag blijven aftrekken, ook al is de woning niet langer het hoofdverblijf. Deze termijn gaat in op het moment waarop de partner de gezamenlijke woning definitief verlaat. Voor aftrek geldt dat de hypotheekrente daadwerkelijk door de vertrokken partner moet zijn betaald.

Is het eigendomsdeel van de woning na afloop van de tweejaarstermijn nog niet overgedragen, dan dient dit eigendomsdeel, evenals het bijbehorende aandeel in de hypotheek, te worden aangegeven in box 3.

Indien de vertrokken partner zijn of haar eigendomsdeel heeft verkocht aan de blijvende partner, zal deze laatste vaak een nieuwe hypotheek afsluiten voor de aankoop. De rente over deze nieuwe hypotheek is aftrekbaar, mits de hypotheek een maximale looptijd van 30 jaar heeft en annuïtair of lineair wordt afgelost.

Eigenwoningforfait

Bij een eigen woning dient in de aangifte inkomstenbelasting ook het eigenwoningforfait te worden opgenomen. Dit forfait wordt berekend als een percentage van de WOZ-waarde van de woning. Voor de aangifte inkomstenbelasting 2025 geldt de WOZwaarde met waardepeildatum 1 januari 2024.

Ligt de WOZwaarde van de woning op 1 januari 2025 tussen € 75.000 en € 1.330.000, dan bedraagt het eigenwoningforfait 0,35% van de WOZwaarde. Iedere partner geeft in box 1 het eigenwoningforfait aan over zijn of haar eigendomsdeel.

Indien de vertrokken partner de woning definitief heeft verlaten, blijft deze partner gedurende maximaal 24 maanden eigenwoningforfait verschuldigd over zijn of haar aandeel. Na deze periode wordt het eigendomsdeel in beginsel verplaatst naar box 3.

Betaalt de blijvende partner huur?

Vanaf het moment dat de vertrokken partner de woning heeft verlaten, stelt deze partner voor zijn of haar eigendomsdeel woongenot ter beschikking aan de blijvende partner. Indien hiervoor een reële huur wordt betaald, is deze huur voor de blijvende partner niet aftrekbaar en voor de vertrokken partner niet belast.

Wat als een reële huurvergoeding wordt aangemerkt, hangt af van de feiten en omstandigheden. Daarbij kan onder meer worden gekeken naar de waarde van de woning en de onderlinge afspraken.

Betaalt de blijvende partner geen huur?

Indien de blijvende partner geen huur betaalt en er sprake is van een alimentatieverplichting die is vastgelegd in bijvoorbeeld een rechterlijke uitspraak of echtscheidingsconvenant, kan het verstrekte woongenot worden aangemerkt als partneralimentatie.

De blijvende partner dient in dat geval het woongenot als inkomen op te nemen in box 1. De vertrokken partner kan dit bedrag aftrekken als betaalde partneralimentatie. De hoogte van deze alimentatie in natura is gelijk aan een evenredig deel van het eigenwoningforfait.

Betaalt één van de partners de volledige hypotheekrente?

Het komt geregeld voor dat één van de expartners de volledige hypotheekrente betaalt, terwijl beide partners ieder voor 50% eigenaar zijn van de woning. In beginsel is in deze situatie slechts 50% van de betaalde rente aftrekbaar bij de betalende partner.

Het overige deel van de betaalde rente komt niet in aanmerking voor aftrek, omdat deze niet door de vertrokken partner is betaald. Uitzondering hierop geldt indien dit deel van de betaling is aan te merken als partneralimentatie en de verplichting daartoe expliciet is vastgelegd in bijvoorbeeld een rechterlijke uitspraak of echtscheidingsconvenant. In dat geval kan dit bedrag alsnog als partneralimentatie in aftrek worden gebracht.

Tot slot

Bij een echtscheiding zijn de fiscale regels rondom de eigen woning en de hypotheekrenteaftrek complex. Vergissingen worden snel gemaakt en kunnen leiden tot onbedoelde fiscale gevolgen. Door u tijdig te laten informeren, voorkomt u verrassingen.

Het is daarom raadzaam om uw persoonlijke situatie te bespreken met een adviseur. Bent u in 2025 gescheiden, dan kan het in bepaalde gevallen fiscaal voordelig zijn om nog gezamenlijk aangifte te doen. Meer informatie vindt u op de website van de Belastingdienst 'U gaat uit elkaar en hebt een eigen woning'.