De Hoge Raad heeft met twee uitspraken op 25 juni 2026 een nieuw hoofdstuk toegevoegd aan het complexe box 3-dossier. De uitspraken zijn van belang voor u als u geen of niet tijdig bezwaar hebt gemaakt tegen de belastingaanslagen over de jaren 2017 tot en met 2020. Oftewel als die aanslagen definitief zijn komen vast te staan vóór het zogenoemde Kerstarrest van de Hoge Raad van 24 december 2021.
De vraag die voorlag, was of u in dat geval aanspraak kunt maken op compensatie voor eventueel te veel betaalde belasting. De Hoge Raad heeft beslist dat niet-bezwaarmakers niet hoeven te worden gecompenseerd voor te veel betaalde belasting.
Box 3 sinds 2017 onrechtvaardig
In 2021 heeft de Hoge Raad in zijn Kerstarrest beslist dat het box 3-stelsel zoals dat sinds 2017 bestond, in strijd was met Europees recht. De Hoge Raad heeft aangegeven dat belastingplichtigen die op basis van een forfait meer belasting betaalden dan zij op basis van het werkelijk behaalde rendement zouden moeten betalen, moeten worden gecompenseerd. Belastingplichtigen die tijdig bezwaar hebben gemaakt, hebben inmiddels compensatie gekregen
Wat als u niet tijdig bezwaar hebt gemaakt?
De vraag die nog openstond, was: “Hebben belastingplichtigen die geen bezwaar hebben gemaakt tegen de belastingheffing over de jaren 2017 tot en met 2020 recht op compensatie?” Deze vraag is door de Hoge Raad in 2022 als volgt beantwoord: “Er bestaat geen juridische verplichting om niet-bezwaarmakers rechtsherstel te bieden.” Alleen de politiek kon nog besluiten om toch rechtsherstel aan niet-bezwaarmakers te bieden. Het kabinet zag daar op Prinsjesdag 2022 om budgettaire redenen vanaf.
Nieuwe procedure: “massaal bezwaar plus”
Het kabinet voorzag dat de beslissing om geen rechtsherstel te bieden kon leiden tot verminderd vertrouwen in de overheid en tot veel bezwaarschriften en werk voor de Belastingdienst. De staatssecretaris heeft daarom in overleg met belangenorganisaties afspraken gemaakt om de zaak nogmaals aan de Hoge Raad voor te leggen. Dit wordt de procedure “massaal bezwaar plus” genoemd. De Hoge Raad heeft in deze zaak op 25 juni 2026 uitspraak gedaan.
Uitspraak Hoge Raad 25 juni 2026: geen rechtsherstel voor niet-bezwaarmakers
Op 25 juni 2026 heeft de Hoge Raad beslist dat over de jaren 2017 tot en met 2020 geen rechtsherstel hoeft te worden geboden aan belastingplichtigen die niet tijdig bezwaar hebben gemaakt tegen de aanslag inkomstenbelasting. Als u niet tijdig bezwaar hebt gemaakt tegen uw aanslagen inkomstenbelasting, hebt u geen recht op compensatie van de door u te veel betaalde belasting.
Hoe nu verder?
Met de uitspraak van de Hoge Raad is definitief komen vast te staan dat belastingplichtigen die niet tijdig in actie zijn gekomen tegen hun belastingaanslagen over 2017 tot en met 2020 geen recht hebben op compensatie voor te veel betaalde belasting. De uitspraak geeft daarmee duidelijkheid. Inmiddels ligt er een wetsvoorstel voor belastingheffing op basis van werkelijk rendement bij de Eerste Kamer. Het is de bedoeling dat dit wetsvoorstel in 2028 wordt ingevoerd. Of dat ook daadwerkelijk zal gebeuren, is op dit moment niet duidelijk.
Hier leest u meer over de uitspraak van de Hoge Raad.
Hier leest u meer over belastingbetaling in Box 3 onder de huidige wetgeving